Gübre üretimi için hangi azot, fosfor ve potasyum kaynağı

Gübre üretiminde üç ana besin elementi ayrı kaynaklardan gelir: azot (N), fosfor (P) ve potasyum (K). Üre Prill %46, Amonyum Sülfat %21 ve Amonyum Klorür birer azot kaynağıdır; DiAmonyum Fosfat hem fosfor hem azot taşır; Potasyum Klorür ve Potasyum Sülfat birer potasyum kaynağıdır ve aralarındaki fark klorür iyonu taşıyıp taşımamalarıdır. Hangi kaynağın seçileceği toprak analizine ve tarım pratiğine bağlıdır. Katalogda altı kalemle karşılanır ve aralarını besin elementinden önce toprağa bıraktıkları ikincil iyon açar: kimi sülfat, kimi klorür taşır, Üre ise hiçbirini bırakmaz.

Gübre üretiminin gerektirdiği özellikler

• Besin elementi. Üre, Amonyum Sülfat ve Amonyum Klorür azot (N) taşır; DiAmonyum Fosfat hem fosfor (P) hem azot (N) taşır; Potasyum Klorür ve Potasyum Sülfat potasyum (K) taşır.
• Eşlik eden iyon. Amonyum Sülfat ve Potasyum Sülfat sülfat iyonu, Amonyum Klorür ve Potasyum Klorür klorür iyonu bırakır; Üre ayrışınca amonyum ve karbondioksite dönüşür, ek bir iyon bırakmaz.
• Klorlu/klorsuz potasyum kaynağı. Potasyum Klorür klorür iyonu taşır (muriate of potash); Potasyum Sülfat klorür içermez (sulphate of potash); bu fark toprak ve bitki uygulamasına göre ayrıca değerlendirilir.
• Fiziksel form. Üre Prill granül, diğer beşi kristal formdadır.
• Ek işlev. Amonyum Sülfat gıda katkı maddesi (E517) ve laboratuvarda protein çöktürme, DiAmonyum Fosfat atıksu arıtımında besin kaynağı, Potasyum Klorür su yumuşatma rejenerasyon tuzu, Amonyum Klorür pil elektroliti ve lehim akı maddesi olarak da kullanılır.
• Tehlike sınıfı. Üre, Amonyum Sülfat ve DiAmonyum Fosfat tehlikeli madde olarak sınıflandırılmamıştır; Potasyum Sülfat ve Amonyum Klorür tahriş edici sınıfındadır.

Seçenekler

Amonyum Sülfat %21, DiAmonyum Fosfat, Potasyum Klorür, Potasyum Sülfat ve Amonyum Klorür İnorganik Tuzlar ailesinde durur; Üre Prill %46 ise Amin, Amid ve Aldehit ailesindedir.

Üre Prill %46

Üre Prill %46, amonyak ve karbondioksitten üretilen azotlu bir bileşiktir; prill formu küçük, yuvarlak taneciklerden oluşur, katalogdaki %46 değeri toplam azot (N) içeriğini gösterir. Azotlu gübre ve kimyasal ara madde olarak kullanılır. Prill ile granül formu arasındaki fark Prill ile granül üre farkı yazısındadır. Sınırı, ek bir iyon bırakmaması nedeniyle toprağa sülfat ya da klorür gibi ikincil bir besin katmamasıdır.

Amonyum Sülfat %21

Amonyum Sülfat %21, beyaz-kahverengi kristal yapıda bir inorganik tuzdur; katalogdaki %21 değeri azot (N) içeriğini gösterir. Başlıca alkali topraklarda azotlu gübre, ayrıca gıda katkı maddesi (E517) ve laboratuvarda protein çöktürme ajanı olarak kullanılır. Üre'den farkı Amonyum sülfat ile üre farkı yazısındadır. Sınırı, azotun yanında sülfat iyonu da bırakmasıdır; Üre bu ek iyonu taşımaz.

DiAmonyum Fosfat İgşas Arıtma

DiAmonyum Fosfat İgşas Arıtma (DAP), hem fosfor hem azot besin kaynağı taşıyan bir amonyum fosfat tuzudur. Gübre hammaddesi olarak, atıksu arıtımında mikroorganizmalar için besin kaynağı ve yangın söndürücü toz bileşeni olarak da kullanılır. Sınırı, diğer beş üründen farklı olarak tek başına iki besin elementini (N ve P) birlikte taşımasıdır.

Potasyum Klorür

Potasyum Klorür (KCl, muriate of potash), doğada silvit mineralinden elde edilen, suda kolay çözünen bir tuzdur. Potasyumlu gübre hammaddesi, su yumuşatma sistemlerinde rejenerasyon tuzu, gıda tuzu ikamesi (E508) olarak kullanılır. Potasyum Sülfat ile farkı Potasyum klorür ile potasyum sülfat farkı yazısındadır. Sınırı, klorür iyonu taşıması nedeniyle Potasyum Sülfat'tan farklı bir profile sahip olmasıdır.

Potasyum Sülfat

Potasyum Sülfat (K2SO4, sulphate of potash), suda kolay çözünen beyaz kristalin bir tuzdur. Tarımda klorür içermeyen potasyum gübresi (SOP) olarak, cam ve seramik sanayinde, gıda katkı maddesi (E515) olarak kullanılır. Sınırı, Potasyum Klorür'e göre klorür taşımaması dışında iki ürünün de aynı besin elementini (K) sağlamasıdır.

Amonyum Klorür

Amonyum Klorür, kokusuz, tuzlu tatta beyaz kristal bir katıdır. Azotlu gübre üretiminde, çinko-karbon pillerde elektrolit bileşeni, metal lehimlemede akı maddesi ve gıda katkı maddesi olarak kullanılır. Sınırı, gübre dışındaki kullanım alanlarının (pil, lehim) diğer beş üründen daha geniş olmasıdır.

Karşılaştırma

Ürün	Besin elementi	Eşlik eden iyon	Fiziksel form
Üre Prill %46	Azot (N)	Yok	Granül
Amonyum Sülfat %21	Azot (N)	Sülfat	Kristal
DiAmonyum Fosfat	Fosfor (P) + Azot (N)	Amonyum	Kristal
Potasyum Klorür	Potasyum (K)	Klorür	Kristal
Potasyum Sülfat	Potasyum (K)	Sülfat	Kristal
Amonyum Klorür	Azot (N)	Klorür	Kristal

Tablo, üç besin elementinin (N, P, K) hangi üründen geldiğini ve her kaynağın ana besinle birlikte toprağa hangi ikincil iyonu taşıdığını gösterir. Bu ikincil iyon (sülfat ya da klorür) toprak ve bitki uygunluğu açısından ayrı bir değerlendirme konusudur.

Nasıl seçilir

Hangi kaynağın seçileceği toprak analizi ve tarım pratiğine bağlıdır; burada verilen bilgi öneri değil, kimlik karşılaştırmasıdır. Azot kaynağı aranıyorsa Üre, Amonyum Sülfat ve Amonyum Klorür arasındaki ayrım eşlik eden iyona bakar: Üre ek bir iyon bırakmaz, Amonyum Sülfat sülfat, Amonyum Klorür klorür iyonu taşır. Fosfor ve azotun birlikte arandığı işlerde DiAmonyum Fosfat değerlendirilir. Potasyum kaynağında Potasyum Klorür ve Potasyum Sülfat arasındaki fark klorür iyonu taşıyıp taşımamasıdır.

Altısı da toptan rafında torba ölçeğinde listelenir; fiyat sayfada gösterilmez, ambalaj seçilip "Teklif alın" ile teklif istenir.

Neyle karıştırılmaz

Üre ile Amonyum Sülfat sık karıştırılır; ikisi de azot kaynağıdır ama Amonyum Sülfat ayrıca sülfat iyonu taşır, Üre taşımaz; ayrım Amonyum sülfat ile üre farkı yazısındadır. Potasyum Klorür ile Potasyum Sülfat da karıştırılır; ikisi de potasyum kaynağıdır ama klorür iyonu taşıyıp taşımamaları farklıdır, ayrım Potasyum klorür ile potasyum sülfat farkı yazısındadır. DiAmonyum Fosfat'ın gübre hammaddesi rolü, atıksu arıtımındaki besin kaynağı rolüyle karıştırılmamalıdır; aynı madde iki ayrı sanayide farklı bir iş görür. Amonyum Klorür'ün azotlu gübre rolü de pil elektroliti ve lehim akı maddesi rolleriyle karıştırılmamalıdır.

Sık sorulanlar

Hangi azot kaynağı seçilir: Üre mi Amonyum Sülfat mı?

Seçim toprak analizine ve tarım pratiğine bağlıdır; bu bir tavsiye konusu değildir. Kimyasal fark, Amonyum Sülfat'ın ayrıca sülfat iyonu taşıması, Üre'nin taşımamasıdır.

Potasyum Klorür ile Potasyum Sülfat arasındaki fark nedir?

Fark, klorür iyonu taşıyıp taşımamalarıdır. Potasyum Klorür klorür, Potasyum Sülfat ise sülfat iyonu taşır; ikisi de aynı besin elementini (K) sağlar.

DiAmonyum Fosfat hangi besin elementlerini taşır?

Hem fosfor (P) hem azot (N) taşır. Bu, onu diğer beş üründen ayıran, tek başına iki besin elementi sağlayan özelliğidir.